R. Park
W 1921 r.
napisał drugi podręcznik do socjologii „Wprowadzenie do socjologii". Współtwórca
pierwszej katedry socjologii w Chicago (1892).
W.
Pareto (1848-1923)
Stworzył
teorię „krążenia elit" stwierdzającą, że motorem rozwoju społecznego jest
walka elit rządzących.
E.
Durkneim(1858-1917)
Twórca
socjologii uniwersyteckiej. Uważał, że przedmiotem socjologii jest fakt
społeczny, nie społeczeństwo. Fakt społeczny to sposób działania, który wywiera
wpływ na jednostkę poprzez przymus (np. religia, język, prawo, moda, wzory
kultury...). W ramach socjologii uniwersyteckiej wyróżnił on socjologizm
(jednostkowe zjawiska psychiczne są wyznaczone przez całe społeczeństwo).
Max
Weber (1864-1920)
Jest twórcą
teorii biurokracji. Uważał, że struktura społeczna składa się z trzech elementów:
Ø
klasowy,
Ø
stanowy,
Ø
polityczny.
Jego
zdaniem teoria biurokracji ma charakter uniwersalny. Cechy biurokracji:
• w biurokracji następuje podporządkowanie się
członków grupy bezosobowym przepisom,
• występuje ścisły podział obowiązków i
kompetencji,
• hierarchiczny układ pozycji w obrębie
organizacji,
• profesjonalizacja zawodowa,
• dostępność stanowisk dla wszystkich o
odpowiednich kwalifikacjach,
• wymienialność osób.
Biurokracja
zapewnia racjonalizację zespołów ludzkich a jednocześnie ujarzmia człowieka.
Socjologia
Jako nauka o zbiorowościach społecznych
Wg J.
Szczepańskiego przedmiotem socjologii 53 zjawiska i procesy tworzenia się różnych
form życia zbiorowego ludzi, struktury tych zbiorowości, zjawiska i procesy
zachodzące w tych zbiorowościach wynikające ze wzajemnego oddziaływania ludzi
na siebie, siły skupiające i rozbijające te zbiorowości, zmiany i
przekształcenia w nich zachodzące. Przedmiotem badań socjologii są różnorodne
zbiorowości społeczne, ich powstawanie, rozpad, struktura oraz zmiany
(przekształcenia) w nich zachodzące.
Socjologii
dotyczą trzy grupy zjawisk:
1.
zbiorowości społeczne - grupy, kręgi, klasy, warstwy społeczne, zbiorowości
etniczne i terytorialne, itp.,
2.
instytucje społeczne - układy historycznie ukształtowane (religia,
partia, stowarzyszenia,
organizacje gospodarcze, naukowe, itp.),
3.
procesy i zjawiska społeczne - np. ruchliwość, przemieszczanie się
społeczeństwa, urbanizacja, industrializacja, patologie, strajki, konflikty
zbrojne, itp.
Socjologia
zajmuje się zjawiskami masowymi. Jednostką ludzką zajmuje się psychologia.